Fast Forward: hoe hardloopschoenen uit het archief van Nike de sneakers van vandaag inspireren
- 10-8-2026
- Tekst:
Op 23 mei 2017 deed Jonathon Riley zijn Skylon 11s in een recyclebak van Nike voor oude schoenen. De veel gedragen en geliefde sneakers waren de laatste van een voorraad die de topatleet jarenlang had aangelegd. Zodra het model uit productie werd genomen, kocht hij elk paar dat hij kon vinden.
Hij had duizenden kilometers afgelegd op verschillende Skylons, eerst als professioneel hardloper en later als footwear developer bij Nike. Ze sleepten hem overal doorheen: van lange runs in een tempo van vijf minuten per mijl tot trainingsdagen van 32 kilometer op weg naar de Olympische Spelen van Athene in 2004, waar hij voor Team USA uitkwam op de 5000 meter.
De originele Nike Skylon 11, de lichtste, meest prestatiegerichte en meest responsieve trainingsschoen van het merk uit het midden van de jaren 2000.
Voordat hij afscheid van ze nam, schreef hij een afscheidsbericht op sociale media.
"Je was de laatste van je soort, je hebt je goed gehouden, je was een bikkel. Bedankt voor alle kilometers en herinneringen."
Bijna tien jaar later is de prestatiegerichte, ooit zo moeilijk verkrijgbare Skylon 11 terug, nu voor iedereen die de schoen vanaf de zijlijn heeft bewonderd.
Een socialemedia-post uit 2017 van voormalig topatleet en Nike-schoenontwikkelaar Jonathon Riley, waarin hij afscheid nam van zijn laatste paar originele Skylon 11's.
De vernieuwde Skylon maakt deel uit van een nieuwe collectie waarin ook een andere favoriet onder langeafstandslopers terugkeert: de Zoom Streak 3, de meest succesvolle marathonschoen uit de geschiedenis van Nike en een van Nikes meest iconische modellen uit het tijdperk vóór de Vaporfly. Samen zijn twee schoenen die ooit bepalend waren voor topsportschoenen opnieuw ontworpen voor dagelijks gebruik.
Voor Nike is het geen nostalgie, maar strategie. Het merk heeft altijd begrepen dat het prestatiegerichte archief meer is dan alleen geschiedenis: een designtaal waar de cultuur steeds op terugvalt. En juist nu is die waarde hoger dan ooit.
De oorspronkelijke conceptschets van de Skylon 11 werd goedgekeurd door de PLM van de Bowerman Series, Andre Kriwet.
"We zijn altijd op zoek naar nieuwe ideeën", zegt David Mawdsley, Expert Footwear Designer bij Nike Sportswear, die het ontwerp van de nieuwe Skylon 11 leidde. "Maar die nieuwe ideeën moeten ook vertrouwd aanvoelen, en dat komt uit ons archief. We kijken terug om vooruit te komen."
Zoals Zack Sweet, Senior Expert, Nike Sportswear Footwear Product Management, het verwoordt: "Hardlopen zit in ons DNA en voor inspiratie uit de sport kijken we graag in ons archief. In plaats van exact dezelfde recepten te gebruiken als voor eerdere schoenen, zijn we altijd op zoek naar nieuwe ingrediënten om met de volgende generatie te delen."
Toen het Bowerman team afstapte van de naamgeving naar introductiejaar, hier te zien als Skylon '08, en overstapte op de nieuwe modelnummering, werd dit ontwerp uiteindelijk de elfde uitvoering.
"Hardlopen zit in ons DNA en voor inspiratie uit de sport kijken we graag in ons archief. In plaats van exact dezelfde recepten te gebruiken als voor eerdere schoenen, zijn we altijd op zoek naar nieuwe ingrediënten om met de volgende generatie te delen."
Zack Sweet, Senior Expert, Nike Sportswear Footwear Product Management
Elke keer was het patroon hetzelfde: een schoen die zijn geloofwaardigheid op het gebied van prestaties had verdiend, beleeft zijn moment in de cultuur. De kunst is om het moment te herkennen vlak voordat het aanbreekt. Dat is het inzicht dat Nike al tientallen jaren steeds verder aanscherpt.
"We blijven voortdurend vernieuwen en herdefiniëren wat modern betekent", zegt Ash Hanson, Expert Color and Material Footwear Designer bij Nike Sportswear, die aan beide nieuwe sportswearschoenen heeft gewerkt. "Soms betekent modern zijn dat je naar ons verleden kijkt en het opnieuw uitvindt. Bij de originele Zoom Streak zorgen de eenvoud en het gedeconstrueerde ontwerp ervoor dat hij vernieuwend aanvoelt. In de context van vandaag, waarin veel schoenen in de branche sterk zijn uitgebouwd, voelde die eenvoud fris aan."
De Skylon 11 van 2026 is nog altijd goed gedempt, gestructureerd en heeft het profiel van een serieuze langeafstandsschoen, maar is opnieuw ontworpen voor dagelijks gebruik.
Edwin Cruz, Expert Footwear Designer bij Nike Sportswear en de ontwerper van de nieuwe Zoom Streak 3, zag dezelfde kans. "De markt was bijna een soort eenheidsworst. Veel details, heel Y2K, heel grof. "We wisten dankzij ons archief dat we modellen hadden die het andere uiterste konden laten zien. Een lager profiel, lichter, maar nog altijd expressief."
Die gedachte leidde tot de releases van 2026, elk voortgekomen uit dezelfde overtuiging: dat het prestatiearchief nog altijd iets nieuws te vertellen heeft.
De Zoom Streak 3 van 2026, een sportswearschoen die het DNA van zijn prestatiegerichte voorganger behoudt, met nieuw, nauwelijks voelbaar mesh dat licht en ventilerend is voor de hele dag.
Net als zijn voorganger is het ontwerp van de Zoom Streak 3 laag bij de grond, met een mesh bovenwerk dat zo minimalistisch is dat het bijna verdwijnt. Het resultaat is iets dat er minder uitziet als een sportswearsneaker en meer als iets dat gemaakt is om te bewegen. Wat het natuurlijk ook is en altijd is geweest.
Tussen 2009 en 2013 kwam de originele Zoom Streak 3 bij meer grote marathons als eerste over de finish dan elke andere Nike wedstrijdschoen die eraan voorafging. Een echte wedstrijdschoen: elke gram was meegewogen en de verhoudingen waren volledig afgestemd op snelheid.
Een vergelijking naast elkaar van de originele Zoom Streak 3 (links) en de remake uit 2026. De tekst op de inlegzool van het origineel verwijst naar prestaties, die van het nieuwe model naar sportswear.
De uitvoering was zo geliefd dat Nike ontwerpers bij de ontwikkeling van wat uiteindelijk de Vaporfly zou worden, de superschoen met carbonplaat die het marathonlopen opnieuw vormgaf, de buitenzool van de Streak 3 intact hielden en de tussenzool simpelweg hoger maakten.
Nadat het oorspronkelijke mesh uit productie was genomen, zocht het team van Sweet voor de uitvoering van 2026 een nieuw materiaal dat qua gewicht en ademend vermogen zo dicht mogelijk bij het origineel kwam. Al het andere volgt het voorbeeld van het origineel. De Zoom Air unit in de hiel is behouden en wordt nu gecombineerd met zachter Cushlon 3.0 foam en een iets bredere voorvoet.
Een close-up van het mesh van de Zoom Streak 3 uit 2026 (links) en het mesh van het origineel dat uit productie is genomen.
"We wilden manieren vinden om het ontwerp verder te ontwikkelen met nieuwe technologieën, maar wel op een manier die past bij de stedelijke atleet, iemand die de hele dag op de been is. We willen ervoor zorgen dat die persoon zich op straat net zo zelfverzekerd voelt als een eliteatleet op de baan", zegt Cruz.
Dat gevoel begint bij het ontwerp zelf, legt hij uit. "Die gekartelde lijnen geven een gevoel van snelheid, een gebaar van snelheid. Dat kan aansluiten bij de manier waarop mensen zich tegenwoordig willen uitdrukken. We kunnen dingen terugbrengen tot de essentie en toch zelfverzekerd en expressief blijven."
Een vergelijking naast elkaar van de originele Zoom Streak 3 (links) en de opnieuw ontworpen sportswearschoen, die dezelfde 'gekartelde lijnen' behoudt waarvan de ontwerpers zeggen dat ze een gevoel van snelheid uitstralen.
De nieuwe Skylon 11 volgt op dezelfde manier het voorbeeld van het origineel. Trouw aan zijn roots ziet de versie van 2026 eruit als een schoen die gemaakt is voor 42,2 kilometer: goed gedempt, gestructureerd en met het profiel van een serieuze langeafstandsschoen. Maar zodra je hem aantrekt, voel je meteen hoe comfortabel hij is.
Voor Mawdsley draait het erom beide aspecten goed te krijgen, de look en feel . Dat betekende dat er een balans moest worden gevonden tussen het respecteren van het origineel en het creëren van iets voor nu.
"Het is mijn verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat deze schoen terugkomt zoals eerdere gebruikers zich hem herinneren, maar ook nieuwe gebruikers aanspreekt", zegt hij. "Het gaat erom de mensen te eren die oorspronkelijk aan het product hebben gewerkt. En het is een eer om te werken aan een schoen die is ontworpen door een Nike legende."
Die nalatenschap is van John Hlavacs, een ervaren Nike schoenontwerper die ruim twintig jaar geleden meehielp het origineel te ontwerpen. Hlavacs zegt dat het doel destijds niet was om recreatieve hardlopers aan te spreken.
"We zaten absoluut in die categorie van hardlopers die zich voor het leven aan de sport hadden verbonden", herinnert Hlavacs zich. "De Skylon was onze lichtste, meest prestatiegerichte en meest responsieve trainingsschoen."
De kenmerkende filosofie was iets wat Natural Motion Engineering werd genoemd, met een obsessieve focus op de manier waarop de voet tijdens elke pas bewoog. Diepe flexgroeven lieten de voorvoet op natuurlijke wijze meebuigen, terwijl een voetboogbrug voor stabiliteit zorgde. Air Zoom, gecombineerd met een unieke dragerconstructie, zorgde voor responsiviteit bij het versnellen, maar was vergevingsgezind genoeg voor trainingen met veel kilometers.
Het resultaat was een schoen die praktisch alles aankon, een van de redenen waarom eliteatleten zoals Riley hem bleven dragen, lang nadat hij uit de winkels was verdwenen.
"Als je producten draagt die snelheid uitstralen, voelt het alsof je midden in de actie zit. Snelheid is niet per se een fysiek tempo. Het kan ook een mentaal tempo zijn. Het is vooruitstrevend. En op die manier gaan vooruitstrevendheid en snelheid hand in hand."
David Mawdsley, Expert Footwear Designer at Nike Sportswear
Matt Tegenkamp voelde diezelfde aantrekkingskracht. Als tweevoudig olympiër op de 5.000 en 10.000 meter en nu Lead Innovator bij Nike was ook hij tijdens zijn wedstrijdjaren verknocht aan de Skylon 11. Hij merkte op dat het een veelzijdige trainingsschoen was die hij bijna elke ochtend aantrok.
"De Zwitsers zakmes-aantrekkingskracht was de superkracht van de Skylon 11", legt hij uit. "Het was mijn werkpaard voor kilometers, mijn schoen voor tempolopen en drempeltrainingen en hij was geweldig voor korte, intensieve heuveltrainingen, fartlektrainingen met constante tempowisselingen en looptechniekoefeningen."
Die unieke combinatie verklaart misschien waarom zoveel topatleten er maar moeilijk afscheid van konden nemen en waarom Mawdsley zo vastbesloten was dat gevoel te behouden in de versie van 2026.
"Als je producten draagt die snelheid uitstralen, voelt het alsof je midden in de actie zit", zegt Mawdsley. "Snelheid is niet per se een fysiek tempo. Het kan ook een mentaal tempo zijn. Het is vooruitstrevend. En op die manier gaan vooruitstrevendheid en snelheid hand in hand."
Een zij-aan-zijvergelijking van de originele Skylon 11 (links) en de vernieuwde sportswearschoen, ontworpen om snelheid uit te stralen en voortdurend comfort te bieden.
"Wanneer we de behoeften en wensen van atleten centraal stellen in ons werk, levert dat meer op dan alleen een product. Het creëert een emotie of een herinnering die de tand des tijds kan doorstaan."
John Hlavacs, veteran Nike footwear designer
Voor Hlavacs duurde het bijna twee decennia voordat hij ten volle kon waarderen wat hij en zijn team hadden gecreëerd. Als hij de verhalen van olympiërs als Riley en Tegenkamp hoort, beseft hij hoe bijzonder de schoen was.
"Als je iets geweldigs creëert, kan het jaren duren voordat duidelijk wordt hoe bijzonder wat je hebt gemaakt werkelijk was. Het duurt even voordat je beseft dat je iets hebt gecreëerd dat voortleeft."
Vandaag is de cirkel voor Tegenkamp rond. De terugkeer van een schoen die zo’n centrale rol speelde in zijn eigen carrière, heeft bevestigd wat hij nu weet als iemand die helpt de volgende generatie Nike schoenen vorm te geven.
"Wanneer we de behoeften en wensen van atleten centraal stellen in ons werk, levert dat meer op dan alleen een product", zegt hij. "Het creëert een emotie of een herinnering die de tand des tijds kan doorstaan.
"Ik ben benieuwd hoe deze nieuwe sportswearversies aanslaan bij een nieuwe generatie atleten. Ik weet in ieder geval dat ik een of twee paar in mijn kast ga hebben."